Anahtar Parti’den Eşel Mobil Sistemi İçin Kritik Uyarı: “Vatandaşı Geçici Korur, Bütçeyi Kalıcı Yaralar”

PETROL FİYATI TAHMİNLERİNDE YÜZDE 49 SAPMA Fatin Rüştü Kayıran, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın 12 Şubat 2026 tarihli Enflasyon Raporu’nda Brent petrol fiyatı için 2026 yılı projeksiyonunun 60,9 dolar olarak öngörüldüğünü hatırlattı. Eylül 2025’te açıklanan Orta Vadeli Program’da ise petrol fiyatının 65 dolar seviyesinde baz alındığını belirten Kayıran, son gelişmelerle Brent petrolün 91 dolara yükseldiğini ifade etti. Kayıran, bu durumun yaklaşık yüzde 49,42’lik ciddi bir sapma anlamına geldiğini vurgulayarak şu değerlendirmeyi yaptı: “TCMB ile Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın öngörülerinin bile birbiriyle tam örtüşmediği görülürken, enerjide dışa bağımlı bir ülkenin sınır komşularında artan çatışma riskini ve Hürmüz Boğazı gibi kritik bir geçiş hattını hesaba katmaması kabul edilemez.” ENFLASYON HEDEFİ GERÇEKÇİLİKTEN UZAKLAŞIYOR Yılın ilk üç ayında bileşik enflasyonun yüzde 11,18 seviyesine ulaştığını hatırlatan Kayıran, mevcut ekonomik koşullar altında yıl sonu enflasyon hedefinin gerçekçilikten uzaklaştığını dile getirdi. Kayıran, hedef aralığının revize edilmesine rağmen nokta hedefin korunmasının piyasalara ve topluma çelişkili mesaj verdiğini belirterek, bunun ekonomik güvenilirlik açısından sorun oluşturduğunu ifade etti. “BU GELİŞME SİYAH KUĞU DEĞİLDİ” Açıklamasında yaşanan gelişmelerin “siyah kuğu” olarak değerlendirilemeyeceğini belirten Kayıran, bölgedeki gerilimin uzun süredir tırmandığını hatırlattı. Kayıran şu ifadeleri kullandı: “Bu gelişme öngörülemez değildi. Gerilim aylardır artıyordu. Uluslararası çevrelerde askeri operasyon ihtimali ve Hürmüz Boğazı’nın kapanma riski açıkça konuşuluyordu. Dolayısıyla ortada beklenmedik bir durum değil, görmezden gelinen bir risk vardır.” EŞEL MOBİL SİSTEMİNE TEMKİNLİ DESTEK Akaryakıt fiyatlarındaki artışı sınırlamak amacıyla uygulanan Eşel Mobil Sistemi kapsamında sağlanan yüzde 75’lik ÖTV desteğine de değinen Kayıran, bu adımın vatandaş açısından kısa vadede koruyucu bir etki oluşturabileceğini söyledi. Ancak sistemin bütçe üzerindeki yüküne dikkat çeken Kayıran, şu değerlendirmede bulundu: “Pompadaki artışı sınırlamak vatandaşı geçici olarak korur. Ancak bütçe üzerindeki yük büyüdükçe sorun çözülmüş olmaz, sadece ertelenmiş olur.” “STRATEJİK PLANLAMA ZAAFİ VAR” Kayıran, asıl sorunun ekonomi yönetiminin jeopolitik riskleri zamanında dikkate alıp almadığı olduğunu belirterek iki ihtimale dikkat çekti. “Risk hiç görülmediyse bu ayrı bir zaaf, görüldüyse ama B planı hazırlanmadıysa daha büyük bir zaaf söz konusudur. Her iki durumda da karşımızda stratejik planlama kapasitesi zayıf bir yönetim anlayışı bulunmaktadır.” “DPT ACİLEN YENİDEN KURULMALI” Savaş sonrası gündeme gelen gelir artırıcı mali tedbirlerin krizin önceden öngörülemediğini gösterdiğini savunan Kayıran, Türkiye’nin günü kurtaran politikalarla değil güçlü kurumsal yapı ve uzun vadeli planlama ile yönetilmesi gerektiğini söyledi. Kayıran açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Ülke riskini artıran temel unsurlardan biri yönetilemeyen ekonomilerdir. Türkiye’nin ihtiyacı, olaylar yaşandıktan sonra değil, riskler ortaya çıkmadan önce harekete geçen bir ekonomi yönetimidir. Bu nedenle kurumlar üstü ana şemsiye niteliğinde Devlet Planlama Teşkilatı’nın yeniden kurulması artık bir zorunluluktur.”